Pokolenie Z opiera się przestarzałym modom i kwestionuje boomerskie podejście do pracy i pieniędzy. Dla urodzonych na przełomie wieków Zetek także inwestowanie jest realizowane w inny sposób. Zamiast tradycyjnych instrumentów finansowych, takich jak nudne obligacje, kontrakty na złoto, młodzi inwestorzy wybierając częściej tak zwane spółki memy, czy kryptowaluty. I choć wielu ekonomistów o siwych głowach może krytykować takie podejście, to trendów na giełdach nie da się odwrócić lekceważącymi uwagami o tym, jak to kiedyś było lepiej.
Wbrew bowiem pesymistycznym zapowiedziom o braku zainteresowania nowego pokolenia inwestowaniem i rynkami finansowymi, Zetki całkiem chętnie zajmują się handlem na rynkach – tylko nie w tradycyjny sposób. Zamiast tradycyjnych długoterminowych inwestycji w pojedyncze akcje o uznanej wartości i stabilnych wynikach finansowych, wybierają często kryptowaluty, a także spółki memy i inne niekonwencjonalne instrumenty, takie jak opcje.
Partycypacja pokolenia Z i innych kohort wiekowych w giełdzie. Źródło: SurveyMonkey.
Wchodzące na rynek pracy Pokolenie Z będzie wkrótce odgrywało coraz większą rolę na rynkach kapitałowych, inwestując pieniądze w nowy sposób i poszukując innowacyjnych instrumentów, które może im zaproponować broker. Zastanowimy się tutaj, jakie są cechy takich inwestorów, oraz w jaki sposób mogą wprowadzić energię i nowe pomysły na giełdę.
Zetki: Zbawienie giełdy, czy rewolucja?
Pokoleniem Z powszechnie określa się dzisiejszych dwudziestolatków i młodszych, urodzonych w latach 1995 do 2012. To nowe pokolenie cechuje inne podejście do inwestycji giełdowych od starszych millenialsów, a ich nastawienie do rynku kapitałowego jest kompletnie niekompatybilne z tym, które reprezentują boomerzy tacy jak Warren Buffet. Na te różnice zwraca uwagę Maxim Manturov, Dyrektor ds. Badań Inwestycyjnych we Freedom Finance Europe. Uważa on, że „Analizując główne powody i bariery, które mogą ograniczać Pokolenie Z w większym oszczędzaniu i inwestowaniu, należy brać pod uwagę, że indywidualna sytuacja poszczególnych osób może się znacząco różnić, tym niemniej występuje kilka ogólnych trendów do rozważenia:
Wykształcenie finansowe: Brak edukacji finansowej może być znaczącą barierą. Wielu członków Pokolenia Z mogło nie otrzymać znaczącej edukacji finansowej w szkole lub w domu, a w wyniku tego mogą nie wiedzieć jak efektywnie rozpocząć oszczędzanie lub inwestowanie.
Dług Studencki: Znacząca liczba Zetek w Stanach Zjednoczonych zaciągnęła kredyt studencki, a to sprawia, że trudno jest im nadać priorytet oszczędzaniu i inwestowaniu, próbując poradzić sobie jednocześnie ze spłatą długu.
Wysokie Koszty Życia: Rosnące koszty życia, w tym opłaty za mieszkanie, opiekę zdrowotną i edukację mogą sprawić, że nie pozostaje już wiele miejsca w budżecie na oszczędzanie i inwestowanie, szczególnie dla osób w nisko płatnych pracach, lub nie pracujących na cały etat.
Inflacja: Inflacja ogranicza siłę nabywczą pieniędzy w czasie, co sprawia że trudno jest efektywnie oszczędzać i inwestować. Członkowie Pokolenia Z mogą przejmować się wpływem inflacji na oszczędzanie oraz inwestycje.
Niepewność na rynku pracy: Ekonomiczna niepewność sprawia, że Pokolenie Z będzie niechętnie inwestowało, priorytetyzując gromadzenie awaryjnych oszczędności lub zapewnienie sobie stabilnej pracy.
Złożoność opcji inwestycyjnych: Rynek finansowy może przytłaczać dużym zakresem opcji inwestycyjnych, platform i terminologii. Złożoność krajobrazu inwestycyjnego może odstraszać niektórych członków pokolenia Z.”
Pokolenie Z staje więc przed niebagatelnymi wyzwaniami, nie tylko jeśli chodzi o znalezienie pracy, czy poradzenie sobie z rosnącymi kosztami wynajmu mieszkań, czy ich zakupu. Zetki inwestują w innym krajobrazie giełdowymi niż dawniej ich ojcowie, a także cechuje ich inny styl życia. To wymusza zmiany w zachowaniach inwestycyjnych, które być może nie mają cech rewolucji, ale z pewnością można je ocenić jako mocno ewolucyjne.
Jak inwestują Zetki: szybko i zdecydowanie
Wbrew opiniom jakie można niekiedy spotkać, nowe pokolenie nie stroni wcale od inwestycji, a jak wskazują wyniki badań przedstawionych przez Nasdaq, inwestorzy z pokolenia Z potrafią handlować całkiem intensywnie. To właśnie członkowie tej grupy wiekowej potrafią dokonywać transakcji kilka razy w tygodniu. Przyznaje się do tego aż 34% badanych Zetek. Dla porównania, najbardziej konserwatywni są baby boomerzy, którzy raczej skupiają się na długoterminowych inwestycjach i jedynie 7% osób z tego pokolenia dokonuje transakcji tak często.
Częstotliwość dokonywania transakcji inwestycyjnych według pokolenia. Źródło: Nasdaq.
To badanie wskazało także, że młodzi inwestorzy oczekują prostego dostępu do inwestycji giełdowych i kryptowalut. Właśnie dzięki temu nastąpił gwałtowny wzrost popularności brokerów online, pozwalających w prosty sposób uzyskać dostęp do inwestycji, między innymi z poziomu aplikacji na smartfony. Uproszczenie handlu jest kluczowym elementem jakiego oczekują od brokerów młodzi inwestorzy, przyzwyczajeni do social mediów i do ciągłej obecności online.
Kolejnym czynnikiem, który odróżnia pokolenie Z od przedstawicieli innych grup wiekowych, jest sposób pozyskiwania informacji. Według tych samych danych, Zetki i Millenialsi czerpią najczęściej wiedzę o giełdzie i sprawdzają rekomendacje na podstawie często nieoficjalnych informacji z mediów społecznościowych. Zamiast uznanych opinii analityków, decyzje o zakupie akcji albo kryptowalut te grupy podejmują nierzadko na podstawie Reddita lub Twittera. Rola mediów społecznościowych w edukacji ekonomicznej jest więc tak duża, jak nigdy dotąd. Dzięki temu możliwe było zaistnienie zjawisk takich jak spółki memowe, napędzane entuzjazmem uczestników dyskusji w social media. Można się spodziewać, że trendy te będą kontynuowane w najbliższym czasie, a wraz z tym, ewoluować będzie krajobraz rynku giełdowego.