W następstwie zmian klimatycznych coraz częściej mamy do czynienia z huraganami, suszami, powodziami i innymi skrajnymi zjawiskami atmosferycznymi, które mogą wpływać na gospodarkę. Susze doprowadzają do zmniejszenia plonów w rolnictwie, co może skutkować wzrostem cen żywności i surowców rolnych na światowych rynkach. Zmniejszenie ilości dostępnej żywności może z kolei prowadzić do jej niedoborów, szczególnie w azjatyckich krajach rozwijających się, czyli m.in. w Indiach. Dla tej gospodarki zmniejszone wpływy z produkcji żywności mogą też mieć kluczowe znaczenie ze względu na to, że aż 16,8 proc. zatrudnionych pracuje tam w rolnictwie, przy średniej 5,8 proc. dla całego regionu (dane Banku Światowego). Jak ta sytuacja może wpłynąć na rynki finansowe?
Pesymistyczne prognozy meteorologów
Według długoterminowych prognoz meteorologów suchy sezon w tym roku będzie trwał dłużej niż zwykle i będzie towarzyszyło mu jeszcze mniej deszczu niż zwykle. Temperatury przekraczają rutynowo 40 stopni Celsjusza w Tajlandii, Laosie i Kambodży. W rezultacie pojawiają się miejscowe braki dostępności do wody i energii elektrycznej. Historyk klimatu Maximiliano Herrera nazwał aktualne warunki klimatyczne „najgorszą fala upałów w historii Azji". Według Herrera sezon samozapłonów upraw i lasów trwa zwykle około dwóch miesięcy i kończy się wraz z nadejściem pory deszczowej. Prognozy pogody w Kambodży mówią jednak o przedłużeniu fali upałów do połowy maja, z mniejszymi opadami niż w 2022 r. Prognozy te można stosować w równym stopniu do południowego Wietnamu, Laosu, Tajlandii i Mjanmy, a w przypadku ich poprawności potencjalna susza może mieć katastrofalny wpływ na biedniejsze gospodarki tego regionu.
Źródło: https://en.sat24.com/en/forecastimages/azie/forecasttemp
Produkty rolne zagrożone nieurodzajem
Produkty rolne, m.in. ziarna zbóż, kawa czy olej palmowy, są narażone na znaczący wpływ suszy. Ceny pszenicy wydają się szczególnie podatne na zmiany klimatu, a Chiny i Indie zajmowały w 2020 r. odpowiednio 1. i 3. miejsce na świecie w jej wytwarzaniu, stanowiąc kolejno 17 i 12,5 proc. światowej produkcji. Nieurodzaj może doprowadzić do niedoborów i drastycznie napędzać wzrost cen pszenicy. Mimo to obecnie mamy do czynienia z nadpodażą na rynkach takich produktów jak kukurydza, słonecznik oraz pszenica. Jest to związane z odblokowaniem ponad 23 mln ton zboża i produktów spożywczych z Ukrainy. Wojna w tym kraju sprowadza rynki rolne w dół.
Źródło: https://worldpopulationreview.com/country-rankings/wheat-production-by-country
Źródło: Tradingview
Możliwe negatywne konsekwencje dla krajów rozwijających się
Na możliwy nieurodzaj szczególnie narażone wydają się biedniejsze kraje tego regionu, które jednocześnie mają wysoki odsetek ludzi pracujących w rolnictwie. Do takich państw Azji południowo-wschodniej należą m.in. Mjanma (23 proc.), Kambodża (22 proc.) czy Indie (17 proc.). Nieurodzaj w tych państwach może doprowadzić nawet do klęsk głodowych oraz znacznego spowolnienia spowodowanego koniecznością wprowadzania programów wsparć i dofinansowań dla obywateli tych państw.
Źródło: https://data.worldbank.org/indicator/NV.AGR.TOTL.ZS?type=shaded&view=map
Grzegorz Dróżdż, CAI, Analityk Rynków Finansowych Conotoxia Ltd. (usługa inwestycyjna Cinkciarz.pl)