Konieczność sprostania oczekiwaniom społecznym w zakresie zasypania luki mieszkaniowej i dostarczenia potrzebnej liczby mieszkań to wyzwanie stojące przed decydentami, branżą budowlaną, w tym również budownictwem społecznym. Szereg barier utrudniających rozwój rynku mieszkaniowego i konieczność znalezienia rozwiązań, zaowocowały debatą zorganizowaną przez Polski Związek Firm Deweloperskich i Pracodawców RP. Do udziału zaproszeni zostali eksperci, a wspólnym celem była próba odpowiedzi na pytanie jak zabezpieczyć potrzeby mieszkaniowe Polaków.
Motywacją do organizacji spotkania w znamienitym gronie ekspertów była inauguracja stworzonej w ramach Pracodawców RP „Platformy Mieszkaniowej”.
-Celem inicjatywy jest zbiór wszystkich aspektów definiujących rynek nieruchomości mieszkaniowych w jednym miejscu, aby móc skuteczniej odpowiadać na potrzeby mieszkaniowe Polaków. Te bowiem nie maleją. Luka mieszkaniowa według różnych szacunków może wynosić od 1 do nawet 3 mln lokali – wskazuje Grzegorz Kawecki, moderator dzisiejszej dyskusji, wiceprezes LINKCITY POLAND S.A.
Jak zaznaczano podczas spotkania, pomimo globalnych kryzysów na przestrzeni ostatnich lat, Polsce udało się zachować rozwój gospodarczy na wysokim poziomie, ale bieżące wyzwania stymulują do rozmowy o przyszłości i szukania rozwiązań, które pozwolą zachować tempo rozwoju. Mieszkalnictwo jest natomiast podstawową potrzebą społeczną, bez niej nie można mówić o dobru i progresie społecznym. Platforma Mieszkaniowa ma służyć zbieraniu danych i tworzeniu prognoz dla rynku mieszkaniowego, a jej kluczowym motorem będzie doświadczenie Polskiego Związku Firm Deweloperskich.
- Z dumą mówimy o tym, że jesteśmy liderem w budowaniu mieszkań w Polsce, ale jednocześnie ciąży na nas ogromna odpowiedzialność za rozwój budownictwa mieszkaniowego. Czy tak powinno być? Biznes nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich filarów mieszkalnictwa w Polsce, natomiast jesteśmy gotowi do współpracy, dzielenia się doświadczeniem na każdym poziomie i z każdym, kto zdaje sobie sprawę z potrzeb społecznych i chce na nie odpowiadać – powiedział podczas spotkania Grzegorz Kiełpsz, prezes Polskiego Związku Firm Deweloperskich.
Europejskie wyzwania
Sektor mieszkaniowy w całej Europie przechodzi kryzys. Wszędzie brakuje terenów pod budowę mieszkań, a nadmierna biurokratyzacja procedur to również powszechne wyzwanie. O elementach kształtujących rynek nieruchomości na poziomie europejskim mówił Kazimierz Kirejczyk – Head of Residential w JLL, wskazując przy tym, że Polska wprawdzie w ostatnim latach odnotowała przyrost w zakresie liczby oddanych do użytku mieszkań, to jednak ta tendencja z uwagi na szereg bieżących uwarunkowań będzie spadkowa. Kirejczyk wskazał, że konieczne jest wdrożenie rozwiązań ułatwiających rozwój społecznych i komunalnych mieszkań czynszowych, czy wdrożenie ulg podatkowych dla osób inwestujących oszczędności w nieruchomości mieszkaniowe.
Element europejskich standardów uzupełniono o praktyczne przykłady, w tym francuski model funkcjonowania, w którym wyższa klasa społeczna jest zachęcana do inwestycyjnego zakupu mieszkań, które następnie wynajmowane są po cenach niższych niż rynkowe po to, aby z jednej strony zabezpieczyć potrzeby mieszkaniowe, z drugiej natomiast ułatwiać życie w kraju i zachęcać obywateli do pozostania w nim i budowania siły gospodarczej Francji.
W debacie nie zabrakło aspektu finansowego poruszonego przez dr Jacka Furgę, prezesa Centrum Prawa Bankowego i Informacji. Wskazał on bowiem na znaczne obciążenie sektora bankowego i systemu kredytowego, który w przyszłości może być przyczyną problemów z kredytami na rynku mieszkaniowym. Ekspert zaznaczył, że konieczne jest zapewnienie stabilnego otoczenia prawnego funkcjonowania banków, co jest ważnym elementem debaty o przyszłości rynku nieruchomości mieszkaniowych.
Zobacz także: Programy wyborcze partii politycznych w zakresie gospodarki - ocenia dla FXMAG znany analityk
Potrzeby kontra rzeczywistość
W dyskusji nie mogło zabraknąć punktu widzenia branży deweloperskiej. Polski Związek Firm Deweloperskich przygotował 20 postulatów legislacyjnych, które mają ułatwić zrozumienie rzeczywistości i możliwości deweloperów oraz pozwolą łatwiej wytyczać kierunki do zmian. W dyskusji udział wziął Konrad Płochocki, wiceprezes Polskiego Związku Firm Deweloperskich, który podsumował rzeczywistość deweloperów i przedstawił kluczowe rekomendacje.
- Aż o 32% wzrosły ceny gruntów pod budowę mieszkań, kiedy sprzedaż załamała się o 50%. Inwestycja deweloperska trwa średnio 5 lat, z czego średnio trzy lata trwają same procedury - oczekiwania na pozwolenia, itd. Potrzebne jest zwiększenie dostępności gruntów, skrócenie procesu administracyjnego oraz zachęty dla deweloperów i klientów do budowy ekologicznych budynków – tego potrzebujemy, aby móc skutecznie odpowiadać na potrzeby mieszkaniowe Polaków – wskazał Płochocki.
Jak zaspokoić potrzeby mieszkaniowe Polaków?
Dużym wyzwaniem – na co wskazała dr Aleksandra Jadach – Sepioło, Zastępca Dyrektora IRMiRI, jest zagospodarowanie przestrzenne i wciąż zmieniające się zasady. Potrzebne są systemowe rozwiązania wspierające zabudowę wielorodzinną. Innym niezbędnym elementem do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych Polaków jest konieczność współpracy samorządu z branżą deweloperską.
Jak zaznaczyła, potrzeba współpracy na poziomie inwestycyjnym i włączania deweloperów w zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych różnych grup społecznych. Potrzebna jest wspólna wizja i konieczność monitorowania rynku mieszkaniowego. Ograniczony przepływ informacji utrudnia odpowiedź na potrzeby Polaków. Dr Jadach – Sepioło wskazała również na konieczność monitorowania efektywności polityk i programów mieszkaniowych, zmianę paradygmatu zabudowy, w tym przede wszystkim zwiększenie wykorzystania ustawy „lokal za grunt”. Ważne jest również umożliwienie rozwoju budownictwa wielorodzinnego oraz zwiększenie roli samorządów jako organizatorów polityki mieszkaniowej, stymulujących zaangażowanie biznesu w tym zakresie.
- Wierzymy, że platforma mieszkaniowa pogodzi różne poglądy i cele, uspójni politykę mieszkaniową i pozwoli skuteczniej odpowiadać na potrzeby Polaków – podsumował Grzegorz Kiełpsz.