Inwazja Rosji na Ukrainę zjednoczyła Europę w zakresie polityki politycznej, gospodarczej i obronnej, o czym świadczą ostatnie porozumienia dotyczące sankcji gospodarczych i pomocy wojskowej.
Kraje europejskie zdają sobie obecnie sprawę, że aby zapewnić sobie bezpieczeństwo energetyczne, będą potrzebowały większych bodźców i inwestycji w energię odnawialną.
Inwazja przyspieszyła wiele z długoterminowych, wymagających dużych nakładów zasobów przemian, które wspierają nasze procykliczne perspektywy i pozycjonowanie.
Sankcje gospodarcze powodują gwałtowny wzrost cen towarów
Inwazja Rosji na Ukrainę w zeszłym miesiącu zakończyła trwający od dziesięcioleci pokój w Europie i wprowadziła nowe źródło niepewności na światowe rynki, które już zmagają się z inflacją, zaostrzeniem polityki monetarnej i zakłóceniami w globalnym łańcuchu dostaw. Silna opozycja ukraińska przedłużyła konflikt poza krótką kampanię, której wielu się spodziewało, zapewniając pewien poziom stabilizacji rynku i czas dla inwestorów na ponowną ocenę perspektyw dla europejskich rynków akcji.
Nałożenie sankcji gospodarczych i finansowych na Rosję znacznie zmniejszyło wkład jedenastej co do wielkości gospodarki świata i jednego z największych producentów surowców na świecie.1 Utrata przez Rosję 4,3 mln baryłek ropy naftowej dziennie, które napędzają ożywienie gospodarcze na świecie, spowodowała gwałtowny wzrost cen - ropa przekroczyła próg 100 USD za baryłkę po raz pierwszy od 2014 r. i osiągnęła na początku marca najwyższy poziom 130 USD za baryłkę2 , po czym się wycofała. Podobnie, cena metalu szlachetnego - palladu, którego Rosja jest największym dostawcą na świecie3 , osiągnęła rekordowo wysoki poziom, ponieważ i tak już niskie zapasy są zagrożone dalszym wyczerpywaniem się. Ponieważ Rosja i Ukraina należą do pięciu największych światowych eksporterów pszenicy4 , wojna spowodowała wzrost cen pszenicy, co stwarza ryzyko społeczne w wielu krajach rynków wschodzących.
Oprócz większej presji inflacyjnej, wojna prawdopodobnie jeszcze bardziej skomplikuje zakłócenia w globalnym łańcuchu dostaw. Brak dostępu do surowców i metali szlachetnych spowodowany sankcjami bez wątpienia doprowadzi do opóźnień w produkcji, ponieważ firmy będą zmuszone do znalezienia alternatywnych źródeł materiałów. Połączenie dodatkowych zakłóceń w globalnym łańcuchu dostaw, większej presji inflacyjnej i spadku dochodów konsumentów w związku z wyższymi kosztami energii zwiększyło prawdopodobieństwo wystąpienia w najbliższym czasie recesji w Europie. Gdyby recesja lub stagflacja rozwinęły się i rozprzestrzeniły w skali globalnej, reżimy zacieśniania polityki pieniężnej głównych banków centralnych prawdopodobnie uległyby złagodzeniu. Pomimo tej niepewności, wyraźne uznanie przez Europę znaczenia niezależności w zakresie bezpieczeństwa stworzyło silne katalizatory, które naszym zdaniem mogą zwiększyć długoterminową atrakcyjność regionu dla inwestorów.
Europejczycy jednoczą się w zmianie polityki gospodarczej
Konflikt zmobilizował Europę do ponownej oceny swojej polityki gospodarczej. Podczas gdy przez ostatnie 20 lat decydenci polityczni stosowali środki oszczędnościowe w pogoni za dobrobytem, wybuch wojny wymusił zmianę priorytetów. Kraje uznały, że ochrona ich suwerenności narodowej wymaga wypracowania bardziej jednolitego podejścia do polityki gospodarczej, zwiększenia wydatków na wojsko i większej niezależności energetycznej. Niedawne porozumienia w sprawie sankcji gospodarczych, pomocy wojskowej i ponowne wezwania do umorzenia długów wśród państw członkowskich UE pokazały, że Europa jest gotowa zjednoczyć się w zakresie polityki politycznej, gospodarczej i bezpieczeństwa. Jednak sama jedność nie wystarczy, by osiągnąć te cele. Kraje europejskie zdały sobie sprawę, że będą potrzebowały większych bodźców, finansowania ze strony sektora prywatnego oraz inwestycji w gałęzie przemysłu mające kluczowe znaczenie dla zapewnienia im bezpieczeństwa politycznego i energetycznego.
Potencjalne objęcie sankcjami rosyjskiej ropy naftowej i gazu ziemnego obnażyło zależność kontynentu europejskiego od importu węglowodorów z autorytarnego reżimu i przyspieszyło pilną potrzebę przyspieszenia przejścia na energię odnawialną. Osiągnięcie przez Europę względnej niezależności energetycznej i bezpieczeństwa energetycznego będzie wymagało znacznych inwestycji w fizyczne podstawy jej gospodarki. Unia Europejska (UE) ogłosiła na początku marca program REPowerEU, którego celem jest całkowite uniezależnienie Europy od rosyjskich paliw kopalnych do 2030 roku i zmniejszenie zapotrzebowania na rosyjski gaz ziemny o dwie trzecie do końca 2022 roku. Kilka krajów europejskich już zmieniło kierunek swojej polityki energetycznej, aby ponownie rozważyć wykorzystanie energii jądrowej jako kluczowego elementu bezpieczeństwa energetycznego - Niemcy spowolniły wyłączanie istniejących elektrowni jądrowych, a Francja zobowiązała się do budowy sześciu nowych.
Aby osiągnąć pełną niezależność energetyczną i bezpieczeństwo energetyczne, zarówno UE, jak i poszczególne kraje muszą znacznie zwiększyć inwestycje w energię odnawialną, magazynowanie energii i infrastrukturę obsługującą zmodernizowaną sieć elektryczną. Finansowanie tych projektów będzie musiało być dzielone między wydatki rządowe i pożyczki z sektora prywatnego. Dzięki doświadczeniu Europy i jej wczesnemu przejściu na energię odnawialną banki mają duże doświadczenie w finansowaniu dużych projektów związanych z energią słoneczną, wiatrową, wodną i odnawialną, co powinno pomóc innowatorom i deweloperom w zapewnieniu większego dostępu do kapitału. Wysiłki te, wraz z wkładem lokalnych i międzynarodowych firm z sektorów użyteczności publicznej, przemysłowego, materiałowego i technologicznego oraz starszych firm energetycznych, które przekształcają swoje modele biznesowe na rzecz przyszłości opartej na zerowej emisji netto, będą miały kluczowe znaczenie dla uzyskania prawdziwej niezależności energetycznej.
Pomimo konfliktu, Europa pozostaje atrakcyjna
Pomimo niezliczonych niewiadomych, a także poważnych strat humanitarnych i finansowych spowodowanych rosyjską inwazją na Ukrainę, uważamy, że europejskie akcje pozostają najbardziej atrakcyjnym zestawem możliwości na świecie. Nadal mocno wierzymy w europejskie spółki finansowe i w ich kluczową rolę, jaką odegrają w ułatwianiu Europie inwestycji w branże niezbędne do osiągnięcia większego bezpieczeństwa narodowego. Uważamy, że są one fundamentalnie dobrze przygotowane do przetrwania recesji, która może być skutkiem przedłużającego się konfliktu. Inwazja przyspieszyła również wiele z obserwowanych przez nas trendów sekularnych, takich jak globalna transformacja energetyczna, elektryfikacja oraz powrót do koncentrowania się na rozwiązaniach cyfrowych i produktach fizycznych. Będą to długoterminowe, wymagające dużych nakładów zasobów zmiany, które wspierają naszą procykliczną perspektywę i pozycjonowanie.
Źródło: The Economist, "Russia's reliance on energy spells trouble for its economy", 8 marca 2022 r.
Źródło: U.S. Energy Information Administration.
Źródło: Bloomberg.
Źródło: Statista.