„Kwiecień-plecień…” – znamy to, aż za dobrze. Pogoda w kwietniu nas nie rozpieszczała, podobnie zresztą jak dane napływające z polskiej gospodarki. Sygnalizowany we wcześniejszych komentarzach spadek dochodów rozporządzalnych (choć chwilowo jeszcze zaburzany przez zwroty podatku dochodowego za ubiegły rok) jest coraz bardziej widoczny i recesja konsumencka staje się faktem.
„Trochę lata” z przysłowia o kwietniu to dane o przeciętnych wynagrodzeniach. Wciąż rosną. W kwietniu wzrost wyniósł +12,6% r/r, jednak inflacja cały czas jest istotnie wyższa (14,7% r/r) co powoduje, że realnie (uwzględniając inflację) dochody od prawie dwóch lat spadają (wykres).
Stopa bezrobocia rejestrowanego pozostaje na relatywnie niskim poziomie 5,4% r/r, jednak od początku roku daje się zauważyć powolny spadek liczby etatów w sektorze przedsiębiorstw. Na razie spadek jest niewielki – 22 tys. (wszyscy zatrudnieni w Polsce na etacie to około 6,5 mln osób), jednak trendy na rynku pracy budują się powoli, ale bywają długie i samonapędzające się.
Dane o sprzedaży detalicznej (realnie -7,3% r/r; nominalnie +4,8% r/r wobec +10,8% miesiąc wcześniej) dobitnie pokazały, że konsumenci ograniczają wydatki. Oprócz odzieży (może za sprawą wspomnianej zimnej pogody) wszystkie kategorie zanotowały spadek w ujęciu realnym. W poprzednich miesiącach pisaliśmy o spadku sprzedaży dużych przedmiotów – AGD, elektronika, meble. W kwietniu, dołączyły kategorie codziennie niekonieczne – gazety, książki i szeroka kategoria – pozostałe. Sprzedaż żywności i kosmetyków – do tej pory solidna – również zanotowała ujemną dynamikę.
O sytuacji konsumentów sporo nam mówią dane o podaży pieniądza publikowane przez NBP. Według ostatniej publikacji dynamika kredytów mieszkaniowych dla osób prywatnych spadła o 5,7% r/r a kredyty konsumpcyjne o 2,5% r/r. Jednocześnie spadają depozyty bieżące (potoczne RORy), rosną za to terminowe oszczędności. Duża ich część to jednak aktywa zagraniczne. Tendencja jest wyraźna. Zaciągamy mniej kredytów i więcej oszczędzamy.
Po raz kolejny, choć tym razem z perspektywy gospodarki realnej, widać, jak kluczowy jest właściwy poziom inflacji. Spadający wzrost cen powinien z czasem doprowadzić do tego, że realne wynagrodzenia znowu będą dodatnie, a odbijająca koniunktura w sektorze mieszkaniowym powinna wygenerować popyt na dobra trwałe. Ponoć kiedy kwiecień deszczem plecie, to się maj wystroi w kwiecie. Nie mielibyśmy nic przeciwko, żeby okazało się to prawdą i miało trwać znacznie dłużej.