W horyzoncie roku-dwóch obecnie najbardziej prawdopodobne wydają się stabilizacja lub lekki spadek cen gruntów pod zabudowę mieszkaniową. Za takim scenariuszem przemawia wysoka cena tych gruntów będąca konsekwencją boomu budowlanego ostatnich lat oraz załamania popytu mieszkaniowego w wyniku serii podwyżek stóp procentowych NBP.
Kontynuacja dużego spadku liczby rozpoczynanych mieszkań w pierwszych dwóch miesiącach 2023 w budownictwie indywidualnym (-28,9% r/r) i deweloperskim (-33,5% r/r), jak i spadku liczby pozwoleń dla indywidualnych inwestorów (-31,4% r/r) i deweloperów (-37,3% r/r) zapowiadają osłabienie popytu na zakup gruntów budowlanych w krótkim okresie.
Spadek aktywności budownictwa oraz duży wzrost banku ziemi w poprzednich latach osłabią popyt na grunty i zwiększą swobodę decyzji deweloperów w tym obszarze. Naturalne ograniczenia podażowe, silne zwłaszcza w największych miastach, będą w dalszym ciągu skłaniały deweloperów do zwiększania intensywności zabudowy, a także lokalizacji projektów poza granicami administracyjnymi dużych miast. W procedowanej obecnie ustawie deregulacyjnej znajdują się korzystne dla budownictwa mieszkaniowego zapisy pozwalające na zabudowę mieszkaniową na terenach po biurach i centrach handlowych – postulat od dawna zgłaszany przez deweloperów.
W długim okresie prawdopodobne jest utrzymanie trendu większego zainteresowania działkami rekreacyjnymi i leśnymi, jak i drugimi domami, po wyjątkowym boomie w tym segmencie rynku w latach 2020-2021. Ta zmiana preferencji w dłuższym horyzoncie będzie wpływała pozytywnie na ceny działek, szczególnie dobrze skomunikowanych i położonych w atrakcyjnych krajobrazowo regionach. Jednocześnie działania wojenne w Ukrainie zamrożą prawdopodobnie na dłużej inwestycje rekreacyjne w przygranicznych rejonach Polski południowo-wschodniej i wschodniej.
Zobacz także: Ceny ziemi rolnej w Polsce w dalszym ciągu relatywnie tanie
Działalność budowlana będzie się koncentrować na gruntach spoza Zasobu Własności Rolnej, nowelizacja ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (weszła w życie 1 maja 2021) nie zmieniła dotychczasowej sytuacji. Nowe przepisy przedłużają zakaz sprzedaży nieruchomości rolnych SP do 30 kwietnia 2026. Nie ma obecnie przesłanek do obniżenia cen gruntów z uwagi na wzrost podaży ziemi rolnej.
W przypadku nieruchomości niezabudowanych rolnych w średniej perspektywie najbardziej prawdopodobna wydaje się stabilizacja cen. Recesja gospodarcza to nie jest czas ani na pozbywanie się ziemi, ani na wzmożone zakupy. Popyt na ziemię w 2023 prawdopodobnie nieznacznie zmaleje. Utrzymująca się niepewność związana z wojną w Ukrainie oraz duże prawdopodobieństwo spadku cen surowców rolnych w 2023, mogą się odbić negatywnie na rentowności produkcji rolnej. Dodatkowo wysokie stopy procentowe powodujące wzrost kosztów odsetkowych mogą zniechęcać rolników do zaciągania kredytów na zakup ziemi. W obrębie prywatnego rynku ziemi możliwe jest zmniejszenie liczby zawartych umów.
Długofalowo można oczekiwać tendencji wzrostowych na rynku ziemi, a przy przedłużającej się trudniejszej sytuacji gospodarczej – stabilizacji. Porównania międzynarodowe pokazują, że ziemia rolna w Polsce jest w dalszym ciągu względnie tania.
***Materiał pochodzi z raportu PKO BP: Rynek Mieszkaniowy - Analizy Nieruchomości, którego pełną zawartość możesz zobaczyć i pobrać klikając w poniższy przycisk:
Rynek Mieszkaniowy - Analizy Nieruchomości